İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
21-26 ŞUBAT 2013

ABD DIŞİŞLERİ BAKANI JOHN KERRY, TÜRKİYE’Yİ DE KAPSAYAN AVRUPA VE ORTADOĞU TURUNA BAŞLADI

Göreve gelişinin ardından ilk yurt dışı gezisine çıkan ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, Türkiye’yi de kapsayan Avrupa ve Ortadoğu turunda ilk olarak İngiltere’yi ziyaret etti. Londra'da temaslarda bulunan Kerry, İngiltere Başbakanı David Cameron ve Dışişleri Bakanı William Hague ile görüşürken görüşmelerde ağırlıklı olarak Suriye krizi, İran'ın nükleer programı ve Ortadoğu barış süreci gibi konuların ele alındığı belirtildi.

Kerry, İngiltere Dışişleri Bakanı Hague ile görüşmesinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında Suriye konusunda aynı fikirde olduklarını ve Esed rejiminin yaptığı saldırıları kınadıklarını belirtirken, bunun Esed'in gitmek zorunda olduğunun kanıtı olduğunu ve Suriye Devlet Başkanı Beşar Esed'ın görevi bırakması gerektiğini vurguladı. Görüşmelerde İran konusunun da gündeme geldiğini belirten John Kerry, İran'ın nükleer silahlara sahip olmasının kabul edilemez olduğunun altını çizerken, İran'la nükleer program konusunu karşılıklı saygı ve iyi niyet çerçevesinde müzakere etmeye hazır olduklarını ve bu konuda tercihin İran’ın elinde olduğunu ve doğru kararı almalarını umduğunu ifade etti.

İngiltere ziyaretinin ardından Avrupa ve Ortadoğu gezisinin ikinci durağı olan Almanya’da temaslarda bulunan ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, Almanya Başbakanı Angela Merkel ve Dışişleri Bakanı Guido Westerwelle ile görüştü. Kerry-Merkel görüşmenin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında açıklamalarda bulunan Merkel, görüşmede ABD ile Almanya arasındaki ikili ilişkileri ve dış politika konularını ele aldıklarını belirtirken, ABD ile ilişkilerin çok önemli olduğunu ve yalnızca ortak değerlerin değil Afganistan ve Suriye’deki durum ile Ortadoğu barış sürecinin yanı sıra serbest ticaret anlaşması görüşmelerinin de başlatılması gibi ortak görevlerinin olduğunu ifade etti.

ABD Dışişleri Bakanı Kerry ise, Almanya'nın Amerika için önemini vurgulayarak Almanya ile ABD arasındaki ilişkilerin dünyadaki en güçlü ve hareketli ittifaklardan biri olduğunu ve iki ülke arasındaki ilişkilerin sadece ekonomik sorunlarla sınırlı olmadığını, aynı zamanda siyasi konularla da ilgili olduğunu belirtti. Transatlantik ilişkilerin, yatırımların ve serbest ticaret anlaşmasının eşsiz bir fırsat olduğunu vurgulayan Kerry, Avrupa ekonomisinin güçlendirileceğini ve yeni iş alanlarıyla birlikte dünyanın en büyük pazarlarından birinin de oluşturulabileceğini ifade etti.

Berlin’de meslektaşı Guido Westerwelle ile de bir araya gelen John Kerry ABD’nin AB ile ve özellikle de Almanya ile ilişkilerini geliştirmek niyetinde olduğunu vurgulayarak,  bu bağlamda serbest ticaret önerisine çok olumlu yaklaştıklarını ve müzakerelerin en kısa zamanda başlamasını umut ettiklerini ifade etti. Suriye krizinin diplomatik yolla çözülmesini umut ettiklerinin altını çizen her iki bakan 28 Şubat Perşembe günü Roma'da yapılacak ‘Suriye Dostları' toplantısını son derece önemli olduğunu ve bu toplantıda önemli kararlar alınacağını vurguladı. Kerry, NATO kapsamında Almanya'nın Türkiye'ye konuşlandırılan Patriot füze sistemine askeri birliklerle destek vermesinin çok önemli bir katkı ve tavır olduğunun altını çizdi.

Westerwelle ise görüşmenin ana konularının ABD ile AB arasında planlanan serbest ticaret anlaşması ve Suriye'deki son durum olduğunu belirtirken, serbest ticaret anlaşmasını her iki tarafın da çıkarı olarak nitelerken, bu anlaşma sayesinde geniş bir ekonomik alan oluşturulacağını ve aynı zamanda istihdamda büyük artış yaşanacağını ifade etti. Westerwelle, ticaret anlaşması için ön hazırlıkların sürdüğünü ve iki tarafın 2013 yazında masaya oturabileceklerini de kaydetti.

John Kerry’nin Berlin ziyaretinin bir diğer önemli gelişmesi ise Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un John Kerry ile görüşmek için Berlin’e gelmesi oldu.  Kerry ve Lavrov iki saate yakın süren görüşmede Suriye’deki durumu ele aldılar. Görüşme sonrası açıklama yapan ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Victoria Nuland, iki bakanın Suriye konusu ile ilgili olarak geçen yıl Cenevre’de varılan uzlaşmanın yaşama geçirilmesini hedeflediklerini ifade etti. Bilindiği gibi Cenevre'de yapılan Suriye toplantısında, ABD ve Rusya ile katılımcı ülkeler Suriye'de barış için geçiş hükümetinin kurulması konusunda görüş bildirmiş ancak bunda kimin yer alacağı konusu netleştirilmemişti. Rusya tarafından yapılan açıklamada ise, Moskova'nın Suriye'de yaşanan sorunun Suriye içinde çözülmesinden yana olduğu tekrarlanırken, muhalefet ile Esed yönetimi arasında önkoşulsuz görüşmelerin başlaması gerektiği de belirtildi.

1 Mart 2013 tarihinde Türkiye’de olması beklenen ABD Dışişleri Bakanı Almanya ziyaretinin ardından sırasıyla Fransa, İtalya, Türkiye, Mısır, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar'ı ziyaret edecek.