İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
6-12 TEMMUZ 2014

AVRUPA SIĞINMA DESTEK OFİSİ 2013 YILI RAPORUNU AÇIKLADI

Avrupa Sığınma Destek Ofisi (EASO) 7 Temmuz 2014 tarihinde 2013 Yılı Avrupa Birliği İltica Durumu Yıllık Raporu’nu açıkladı. Rapor, AB’ye gelen uluslararası koruma taleplerinin yanı sıra, başvuru ve karar verilerini incelemek ve uluslararası koruma talebinde bulunanların en önemli kaynak ülkelerine ilişkin araştırmalarda bulunmak suretiyle AB’de iltica durumuna kapsamlı bir bakış sunmayı amaçlıyor.

EASO Raporu, 2013 yılında AB’ye uluslararası koruma başvurularının bu alanda verilerin toplanmaya başladığı tarih olan 2008 yılından bu yana rekor düzeye ulaştığını ortaya koydu. Rapora göre, AB’ye yapılan uluslararası koruma talebi başvuruları 2013 yılında bir önceki yıla göre yüzde 30 düzeyinde artarak 435 bin 760 kişiye ulaştı. Vatandaşları en fazla sığınma talebinde bulunan ülkeler Suriye, Rusya Federasyonu ve Batı Balkan ülkeleri (Arnavutluk, Bosna-Hersek, Karadağ, Kosova, Makedonya ve Sırbistan) olurken, en fazla sığınmacı kabul eden AB üye devletleri ise Almanya, Fransa, İsveç, Birleşik Krallık ve İtalya oldu.

Rapora göre, 2013 yılında AB genelinde ortalama kabul oranı yüzde 34,4 olarak kaydedilirken, 49 bin 710 kişiye mülteci statüsü; 45 bin 535 kişiye ikincil koruma; 17 bin 665 kişiye ise insani koruma verildi. Raporda, Suriye ve Eritre vatandaşlarının yanı sıra uyruksuz kişilerin en yüksek kabul oranına sahip olduğu belirtildi. Raporda, 2013 yılı sonunda AB’ye sığınma başvurusunda bulunan 352 binden fazla kişinin sığınma talebi başvuruları için cevap beklediği belirtildi. Buna bağlı olarak, beklemede olan başvuruların sayısında bir önceki yıla kıyasla yüzde 33 oranında artış kaydedildiği belirtildi.

Raporda, uluslararası koruma başvurularında bir önceki yıla kıyasla yüzde 109 oranında bir artış kaydedilen Suriye’nin AB’ye sığınma talebinde bulunanların başlıca kaynak ülkesi olduğu ifade edildi. Rapora göre, Suriye vatandaşlarının sayısı 2013 yılında bir önceki yıldakinin iki katına çıktı ve 50 bin 495’e ulaştı. En önemli ikinci kaynak ülke konumundaki Rusya’dan gelen sığınma taleplerinde ise 2013 yılında bir önceki yıla kıyasla yüzde 71 oranında artış kaydedildi ve başvuru sayısı 41 bin 285’e ulaştı. Rusya kaynaklı başvuruların çoğu Kuzey Kafkasya’dan Polonya ve Almanya’ya yapıldı.

Rapora göre, Batı Balkan ülkelerinden gelen uluslararası koruma talepleri de 2013 yılında, 2012 yılına kıyasla yüzde 36 oranında artarak 72 bin 840’a ulaştı. Batı Balkan ülkelerinden gelen başvurular, AB üye devletlerine yapılan başvuruların yüzde 17’sini oluşturmasına karşın, kabul oranı oldukça düşük seviyede kaldı ve bu başvuruların ancak yüzde 3,8’i kabul edildi.

Raporda, sığınma alanında AB’nin ve Üye Devletlerin ulusal politikalarındaki yasal değişiklikler ve son gelişmeler de değerlendirildi. Bu kapsamda, 2013 yılı Haziran ayında Kabul Koşulları Yönergesi, Sığınma Prosedürleri Yönergesi, Dublin Tüzüğü ve Eurodac Tüzüğü’nün gözden geçirilmiş versiyonlarının da dâhil olduğu AB sığınma müktesebat paketi kabul edildi.

Rapora göre, yeni paket kapsamındaki en önemli konular arasında yeniden düzenlenen Dublin Tüzüğü’nün 33’üncü Maddesi uyarınca EASO’yu herhangi bir Üye Devletin sığınma sistemine baskı gelmesi riski veya iltica sisteminin işleyişine ilişkin bir problemin söz konusu olması halinde Komisyon’a gerekli bilgiyi vermekle ve söz konusu Üye Devlet tarafından kabul edilen önleyici eylemlerin ve kriz müdahale eylemlerinin incelenmesi ile görevli kılan bir Erken Uyarı, Hazırlık ve Krize Müdahale Mekanizması oluşturulması yer alıyor.

EASO 2013 yılında ayrıca Yunanistan, Bulgaristan ve İtalya’ya operasyonel destek sağladı ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile bir Özel Destek Planı imzaladı.

EASO raporuna http://easo.europa.eu/wp-content/uploads/EASO-AR-final.pdf internet adresinden ulaşılabilir.