İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
5-11 ARALIK 2011

SÜT ÜRÜNLERİNDE AKDİ İLİŞKİLER KONUSUNDA UZLAŞMAYA VARILDI

AB Konseyi, Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Komisyonu tarafından 6 Aralık 2011 tarihinde gerçekleştirilen toplantıda süt ürünleri sektöründe üretici kuruluşlarına tedarik zincirinde daha güçlü bir ses vermeyi amaçlayan yasa tasarısında uzlaşmaya varıldı. Yasa tasarısının yürürlüğe girebilmesi için; AP genel kurulunda, Avrupa Komisyonu’nda ve AB tarım bakanları tarafından AB Konseyi’nde onaylanması gerekiyor. Önümüzdeki Şubat ayında yürürlüğe girmesi beklenen yasa tasarısı, 2020 yılı ortasına kadar geçerli olacak.

Avrupa Komisyonu’nun Tarım ve Kırsal Kalkınmadan Sorumlu Üyesi Dacian Cioloş yasa tasarısının özel sektör ile kamu arasında düzenli bir şekilde yapılandırılan ve daha iyi yönetilen bir tarım piyasası oluşturmaya yönelik önlemler öngördüğünü belirtti. Yasa tasarısı, üye ülkelere sütün kendi sınırları içerisinde çiftçiden toplayıcıya ya da işleyiciye sevkiyatını kapsayan anlaşmalar yapılmasını talep edip etmemek ve ilk alıcının üretici ile kontrat müzakerelerinde en az altı aylık bir süre tanımasını taahhüt etmesi konusunda karar verme yetkisi tanıyor. Yasa tasarısına göre, bu anlaşmalar, sevkiyattan önce tamamlanacak ve fiyat, miktar, süre, ödeme bilgileri, toplama ve sevkiyat ile ilgili düzenlemeleri içeren bilgileri de içerecek.

Süt üreticileri; aynı zamanda kontratları toplu bir şekilde müzakere etmelerine olanak tanıyarak, pazarlık güçlerini artıran üretici kuruluşlarına katılma hakkına sahip olacaklar.  Yasa tasarısına göre, üretici kuruluşları ile mandıralar veya işleme tesisleri arasındaki anlaşmalar kapsamına giren süt miktarı toplam AB üretiminin yüzde 3,5’ini; ulusal üretim miktarının yüzde 33’ünü (toplam üretimin 500.000 ton’un altında olduğu ülkelerde ise üretimin yüzde 45’ini) geçemeyecek.

Korumalı coğrafi işaret (PGI) ve korumalı menşe adına (PDO) sahip peynirlerin korunması ve kalitelerinin artırılması amacıyla, üye ülkeler; üretici kuruluşlarının ve mesleki kuruluşların üçte ikisi tarafından bu yönde bir talep gelmesi üzerine bir tedarik yönetim sistemi kurabilecekler.

Ayrıca süt sektöründeki mesleki kuruluşlar; üretim ve piyasadaki şeffaflığın geliştirilmesi, araştırma ve geliştirme, özendirme, kalitenin artırılması gibi konulardaki faaliyetleri yerine getirirken rekabet kurallarından muaf olacak.