İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
23-29 MAYIS 2011

AB DIŞİŞLERİ BAKANLARI BRÜKSEL’DE TOPLANDI

Avrupa Birliği üye ülkelerinin Dışişleri Bakanları 23 Mayıs 2011 tarihinde, başta Arap devletlerindeki gelişmeler olmak üzere dış gelişmelerin değerlendirildiği bir toplantı düzenledi. Toplantıda özellikle Suriye, Libya ve Hırvatistan’a ilişkin alınan kararlar yankı uyandırdı.

Katılım müzakerelerinde önemli bir yol kat eden Hırvatistan (toplam 35 başlıktan 30’unu kapatmış durumda) bu toplantı sonrasında kabul edilecek olan sonuç bildirgesinde, üyeliğe ilişkin somut bir tarih beklentisi içindeydi. Hırvatistan’ın Birliğe üyeliği için 1 Temmuz 2013 tarihinin telaffuz edilmesi bekleniyordu fakat toplantıya katılan Dışişleri Bakanlarının önemli bir bölümü, bu ülke ile yürütülen katılım müzakerelerinin kalitesinin bir zaman çizelgesinden daha önemli olduğunu vurguladılar. Hırvatistan, özellikle AB Konseyi Dönem Başkanlığı’nı yürüten Macaristan ve İtalya’dan önemli destek görse de İngiltere ve Hollanda başta olmak üzere bazı Üye Devletlerin bu konuda “acele edilmemesi” gerektiği yönündeki tutumu böylesine bir sonucun çıkmasını engelledi.

Ortadoğu ve Arap dünyasındaki gelişmeler toplantının diğer önemli gündem maddelerindendi. AB Dışişleri Bakanları, Suriye’ye hâlihazırda uygulanan yaptırımların genişletilmesi yönünde karar aldılar. Vize yasağı ve hesapların dondurulması gibi yaptırımların, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’ın da içinde bulunduğu 10 kişiye daha uygulanmasına karar verildi. AB Dışişleri Konseyi’nde kabul edilen sonuç bildirgesinde, Dışişleri Bakanları, Suriyeli yetkilileri, kapsayıcı bir ulusal diyalog ortamının yaratılması ve somut bir takvim çerçevesinde, anlamlı siyasal reformların gerçekleştirilmesi suretiyle Suriye halkının haklı isteklerine cevap vermeye çağırdı. Dışişleri Bakanları ayrıca, ordu ve güvenlik güçleri tarafından uygulanan kabul edilemez şiddeti kınadıklarını beyan ettiler.

Dışişleri Bakanları toplantısından Libya ile ilgili çıkan kararda da, Muammer Kaddafi’nin meşruiyetini kaybettiği ve bir an evvel görevi başkasına bırakması gerektiği vurgulandı. AB Dışişleri Bakanları Libya’daki Geçici Ulusal Konsey’e (Transitional National Council - TNC) desteklerini yinelediler. Bilindiği üzere, bu Konsey AB tarafından “Libya halkının isteklerini temsil eden anahtar roldeki siyasi muhatap” olarak görülüyor. Birlik, geçtiğimiz günlerde de muhaliflerin yoğunlaştığı Bingazi’de bir “AB ofisi” açmıştı.

AB Dışişleri Bakanları toplantıda Yemen’i de masaya yatırdı. Yemen Devlet Başkanı Ali Abdullah Salih’in 22 Mayıs tarihinde, muhaliflerle müzakere edilen ülkenin demokratik dönüşümüne ilişkin anlaşmayı imzalamayacağı şeklindeki açıklamasını şiddetle kınadılar. Dışişleri Bakanları İsrail-Filistin sorunuyla ilgili olarak da, Ortadoğu Dörtlüsü Dışişleri Bakanlarını en kısa zamanda bir araya gelmeye davet ettiler.

İran, özellikle nükleer programı sebebiyle Dışişleri Bakanları toplantısının gündeminde yer aldı.  Toplantıda nükleer programı sebebiyle İran’a uygulanan yaptırımların genişletilmesine resmen karar verildi. Bu ülkenin nükleer ve füze programıyla bağlantılı olduğu şüphelenilen 100’den fazla firmanın Avrupa’da hesapları dondurulan firmalar listesine alınması kararlaştırıldı.