AB-Bangladeş Ortaklık ve İşbirliği Anlaşması’nda Yeni Aşama

AB-Bangladeş Ortaklık ve İşbirliği Anlaşması, 20 Nisan 2026 tarihinde Brüksel’de AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile Bangladeş Dışişleri Bakanı Khalilur Rahman tarafından parafe edildi. Tarafların 2024’ün sonundan bu yana yürüttüğü müzakereler 2026’nın başında tamamlanırken; metnin parafe edilmesi, anlaşmanın yakın dönemde resmî imza ve onay süreçlerine ilerlemesinin önünü açıyor. Bangladeş, bu adımla AB ile modern bir ortaklık ve iş birliği anlaşmasıyla sonuçlandıran ilk Güney Asya ülkesi oldu. Anlaşma yürürlüğe girdiğinde, mevcut 2001 tarihli İşbirliği Anlaşmasının yerini alacak.

Anlaşma, demokrasi, insan hakları, barış ve güvenlik, iklim eylemi ve sürdürülebilir kalkınma gibi ortak taahhütler temelinde; siyasi diyalog, ticaret ve yatırım, enerji, ulaştırma, tarım, göç, güvenlik, finans, denizcilik ve halklar arası temaslar gibi alanlarda iş birliğini yapılandırıyor. Ekonomik zeminde AB’nin Bangladeş’in en büyük ticaret ortağı olduğu belirtilirken, iki taraf arasındaki toplam ticaret hacminin 22 milyar avroyu aştığı kaydediliyor. Bangladeş ayrıca 2001’den bu yana “Silahlar Hariç Her Şey” (Everything but Arms - EBA) düzenlemesi kapsamında, silah ve mühimmat dışında ihracatının AB pazarına gümrüksüz ve kotasız erişiminden yararlanıyor.

Fırat Akan, İKV Uzman Yardımcısı