AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, 1 Haziran 2026 tarihinde Pakistan’a gerçekleştirdiği resmî ziyaret kapsamında İslamabad’da düzenlenen 8’inci AB-Pakistan Stratejik Diyaloğu’na katıldı. Pakistan Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Muhammed Ishak Dar ile diyaloğa eş başkanlık eden Kallas, hem ikili ilişkilerin geleceğine hem de bölgesel güvenlik gündemine ilişkin önemli mesajlar verdi. Kallas, ABD-İran görüşmelerinin sürdürülmesi çağrısında bulunurken Pakistan’ın bölgesel arabuluculuk rolünü takdir etti ve AB-Pakistan ilişkilerinin iklim, dijital altyapı, göç ve bölgesel istikrar alanlarında daha da derinleştirilmesinin hedeflendiğini vurguladı.
ABD-İran Görüşmeleri ve Pakistan’ın Arabuluculuk Rolü
Stratejik Diyalog sonrasında düzenlenen ortak basın toplantısında konuşan Kallas, Orta Doğu’daki gerilimlerin diplomatik yollarla çözülmesinin önemine dikkat çekerek ABD ile İran arasında sürdürülen görüşmelerin devam etmesi gerektiğini ifade etti. Kallas, Pakistan’ın iki taraf arasında diyaloğun sürdürülmesine yönelik çabalarını takdir ettiklerini belirterek İslamabad’ın gerilimin tırmanmasını önlemeye yönelik girişimlerinin uluslararası toplum açısından önemli olduğunu söyledi. Pakistan’ın diplomatik temaslarının bölgede daha büyük bir çatışmanın önüne geçilmesine katkı sunduğunu ifade eden Kallas, AB’nin diplomasi ve diyalog temelli yaklaşımı desteklemeyi sürdüreceğini vurguladı.
Kallas ayrıca AB’nin İran konusunda yalnızca diplomatik süreci desteklemekle kalmayıp, olası bir nihai anlaşmanın sürdürülebilirliğine somut katkı sunmaya hazır olduğunu belirtti. AB’nin ekonomik kapasitesi, nükleer uzmanlığı ve Körfez ülkeleriyle ilişkilerinin bu süreçte önemli avantajlar sağladığını ifade eden Kallas, uzun vadeli istikrar için daha kapsamlı çözümlere ihtiyaç duyulduğunu vurguladı. Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve bölgede gerilimin azaltılması açısından mevcut diplomatik fırsatın değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti.
AB-Pakistan İlişkilerinde Yeni İş Birliği Alanları
Kallas, Pakistan’ı “önemli bir bölgesel güç ve AB için stratejik bir ortak” olarak nitelendirirken tarafların 2019 yılında imzalanan Stratejik Katılım Planı çerçevesindeki iş birliğini daha ileri taşımakta kararlı olduklarını belirtti. Özellikle ticaret alanındaki güçlü ilişkilere dikkat çeken Kallas, AB’nin Pakistan’ın en büyük ihracat pazarı olmaya devam ettiğini ve Pakistan’ın en önemli ekonomik ortaklarından biri olduğunu kaydetti. Ayrıca Pakistan’ın AB’nin Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi Plus (GSP+) rejiminden yararlanan en büyük ülkeler arasında yer aldığına işaret etti.
Görüşmeler kapsamında taraflar Afganistan’daki gelişmeler, Gazze’deki durum, bölgesel güvenlik meseleleri ve çok taraflı platformlarda iş birliği gibi başlıklarda da görüş alışverişinde bulundu. Taraflar ayrıca ticaret ve ekonomi başlıklarının yanı sıra iklim değişikliğiyle mücadele, dijital altyapı yatırımları, enerji dönüşümü, göç ve hareketlilik alanlarında iş birliğinin geliştirilmesini ele aldı. Kallas, AB ile Pakistan arasında özellikle dayanıklılık inşası, iklim politikaları ve dijital bağlantısallık alanlarında daha kapsamlı ortaklıklar kurulabileceğini ifade etti. Göç yönetimi ve hareketlilik konularının da önümüzdeki dönemde ikili gündemin önemli başlıklarından biri olacağı belirtildi.
Değerlendirme
Kaja Kallas’ın İslamabad ziyareti, AB’nin Güney Asya’daki ortaklarıyla siyasi ve ekonomik ilişkilerini derinleştirme arayışının yeni bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Stratejik Diyalog kapsamında verilen mesajlar, AB’nin Pakistan’ı yalnızca ticari bir ortak olarak değil, aynı zamanda bölgesel istikrar, diplomasi ve bağlantısallık alanlarında önemli bir aktör olarak gördüğünü ortaya koyuyor. Özellikle ABD-İran görüşmeleri bağlamında Pakistan’ın üstlendiği arabuluculuk rolüne verilen destek, AB’nin Orta Doğu’daki gerilimlerin diplomatik yollarla çözülmesine yönelik yaklaşımını bir kez daha yansıtıyor.
Hatice Zeynep Şen, İKV Uzman Yardımcısı