16 Yıl Sonra Birleşmiş Milletler’den Kıbrıs’a İlk Ziyaret

Yıl sonunda görevinden ayrılacak olan BM Genel Sekreteri António Guterres, adaya 27-29 Temmuz 2026 tarihleri arasında ilk ziyaretini gerçekleştirdi. Bu ziyaret kapsamında KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ve GKRY lideri Nikos Hristodulidis ile bir araya geldi. BM Genel Sekreteri Guterres, önce iki liderle ayrı ayrı görüştü. Ardından iki liderin de katıldığı üçlü bir görüşme yapıldı. Bu ziyaretin en somut çıktısı, Kıbrıs sorununun çözümüne yönelik 5+1 görüşmelerine yeniden başlanacağının duyurulması oldu.

Görüşmelerin Ardından KKTC Cumhurbaşkanı Erhürman’ın Açıklamaları

Guterres ile görüşmesinin ardından basın açıklaması yapan KKTC Cumhurbaşkanı Erhürman, somut bir sonuç ya da net bir toplantı tarihi olmamasına rağmen ziyaret öncesine göre daha umutlu olduğunu ifade etti. Erhürman, daha umutlu olmasının Guterres’in güven artırıcı önlemler ve metodoloji ifadelerini kullanmasından ve “sonuç odaklı görüşme” vurgusu yapmasından kaynaklandığını belirtti.

Erhürman, tarafların Guterres ile yapılan görüşmeden “ev ödevi” alarak ayrıldığını ve Türk tarafı olarak 5+1 konferansına hazırlık sürecindeki yol haritasını kararlılıkla yürüteceklerini vurguladı. Yöneltilen bir soru üzerine ise BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Konusunda Şahsi Temsilcisi María Angela Holguín Cuéllar’ın gündeme getirdiği “geçiş dönemi” ve benzeri fikirlerin mevcut olduğunu, ancak bu toplantıda bunların pazarlığa açılmadığını ifade etti.

GKRY Lideri Hristodulidis’in Basına Verdiği Kısa Demeç

Basına kısa bir değerlendirme yapan GKRY lideri Hristodulidis, görüşmelerin olumlu geçtiğini belirterek tüm tarafların 5+1 toplantısına onay vermesinin büyük önem taşıdığını vurguladı. Hristodulidis, böylesi geniş katılımlı bir toplantının, 2017’de sonuç alınamayan Crans-Montana sürecini kalınan yerden ileriye taşımak adına faydalı olacağını dile getirdi. Hristodulidis ayrıca bu fikrin Guterres ve şahsi temsilcisiyle yapılan temaslarda da gündeme geldiğini sözlerine ekledi.

Ankara’nın Tepkisi

BM Genel Sekreteri Guterres’in adada yaptığı görüşmelerin ardından Türk Dışişleri Bakanlığı bu konuya ilişkin yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada Guterres’in çabaları övülürken GKRY’ye yönelik bir mesaj da şu şekilde verildi: “Diğer taraftan, Kıbrıs Rum tarafının uzlaşmaz tutumu değişmedikçe ve bölge güvenliğini de olumsuz etkileyen eylemleri sona ermedikçe çözüm perspektifinin somutlaşmayacağını bir kez daha vurguluyoruz.” Çözümün tek yolunun “Kıbrıs Türk halkının egemen eşitliği ve eşit uluslararası statüsü temelinde” olabileceği ifade edildi.

Değerlendirme

BM tarafından adaya gerçekleştirilen son ziyaret bundan 16 yıl önce BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon tarafından yapılmıştı. Görev süresinin sonlarına yaklaşan Guterres ise bu ziyaretle yarım asırdır devam eden Kıbrıs sorununun çözümü için taraflar arasında yeni bir sürecin başlatılmasını amaçlıyor. Basında yer alan bilgilere göre Guterres, tarafları yeniden federal bir çözüm planı çerçevesinde bir araya getirmeyi hedefliyor. Her iki taraf da görüşmeleri olumlu değerlendirse de sürecin nasıl devam edeceğini zaman gösterecek.