Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, 11 yıl aradan sonra ilk kez Washington’a resmî bir devlet ziyareti gerçekleştirdi. ABD Başkanı Donald Trump, Şi Cinping’i Beyaz Saray’daki resmî karşılama töreninden önce Maryland’daki Andrews Müşterek Hava Üssü’nde şahsen karşılayarak alışılmışın dışında bir protokol uyguladı. Hava üssündeki karşılamanın ardından iki lider ertesi gün Beyaz Saray’da görüştü. Ayrıca Trump ve eşi Melania Trump, Çin Devlet Başkanı ve eşi Peng Liyuan onuruna teknoloji sektörünün önde gelen isimlerinin de katıldığı bir devlet yemeği düzenledi.
Ziyaret kapsamında görkemli törenler düzenlense de görüşmelerden sınırlı sayıda somut sonuç çıktı. Pekin’in daha uzun süre uzatılmasını beklediği, iki ülke arasındaki tarife savaşının yeniden tırmanmasını önleyen ticaret ateşkesi yalnızca 10 Kasım 2026’dan 10 Ocak 2027’ye kadar uzatıldı. Bu durum, gümrük tarifeleri, Çin’in nadir toprak elementleri üzerindeki hâkimiyeti ve ABD’nin gelişmiş çiplerine erişim gibi meselelerin sonraki müzakerelere bırakıldığı anlamına geliyor.
Yapay zekâ, ticaret ve Tayvan konularındaki gerilimlerin ABD ile Çin arasında askerî çatışma riskini artırabileceği bir dönemde Şi Cinping, iki ülkenin “Tukidides Tuzağı”na düşmek zorunda olmadığını belirtti. Şi, karşılıklı güvenin artırılması amacıyla düzenli askerî diyaloğun sürdürülmesi, krizleri önleme mekanizmalarının güçlendirilmesi ve yapay zekâ konusunda iş birliğinin geliştirilmesi çağrısında bulundu.
Son olarak iki lider de dostluk ve iş birliği vurgusu yaptı. Trump, iki ülkenin ticari ilişkilerinde daha dengeli bir yapı oluşturmak için çalıştığını belirtirken Şi, iş birliğinin ilişkilerin temelini oluşturması, rekabetin belirli sınırlar içinde tutulması ve görüş ayrılıklarının yönetilmesi gerektiğini ifade etti. Görüşmelerde kapsamlı bir anlaşmaya varılmasa da taraflar diyaloğu sürdürme iradelerini ortaya koydu.
Deniz Bal, İKV Uzmanı