İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
20 - 26 MART 2013 2013

AB VE GKRY 10 MİLYAR AVROLUK KURTARMA PAKETİ ÜZERİNDE ANLAŞTI

Geçtiğimiz hafta AB’nin GKRY’ye vereceği mali yardım paketinin, karşılığında bankalardaki mevduatlardan vergi kesilmesi nedeniyle GKRY parlamentosunda yapılan oylamada reddedilmesi sonrasında GKRY farklı çözüm olanaklarını değerlendirmeye başlamıştı. Bu bağlamda GKRY, ilk olarak, AB’nin 10 milyar avro kredi karşılığında bankalardaki mevduatlardan vergi kesilmesi talebini reddetmesinin ardından Rusya’nın kapısını çalmış, Rusya’nın GKRY’den olası bir yardım karşılığında deniz ve hava üssü talep etmesiyle görüşmeler kilitlenmişti.

GKRY Maliye Bakanı Michael Sarris’in geçtiğimiz günlerde meslektaşı Anton Siluanov ile yaptığı görüşmelerde, GKRY’nin Rusya’dan 2011 yılında almış olduğu 2,5 milyar avroluk kredinin vadesinin uzatılmasını ve buna ek olarak, 5 milyar Avroluk ek yardım talep ettiği öne sürülüyordu. Öte yandan, Rus doğalgaz devi Gazprom’a ada çevresindeki doğalgaz yataklarından pay verilmesi karşılığında GKRY’ne mali destek sağlayacağı da ihtimallerden biri olarak değerlendiriliyordu. Nitekim, gelinen aşamada Rusya’yı bir “can simidi” olarak gören GKRY, olası bir anlaşmanın bedelinin beklenenin çok üzerinde olma riskiyle karşı karşıya kalmıştı. Öte yandan, Rusya ile varılacak olası bir anlaşmanın GKRY’nin içinde bulunduğu sorunu hafifletici ancak kesin çözüme ulaştıracak nitelikte olmayacağı düşünülüyordu.

Bununla birlikte, mevduatlara dokunmak istemeyen GKRY’nin zamana karşı yarıştığı bu günlerde Rusya ile bir çözüm arayışına girmesi, AB genelinde rahatsızlık yaratmıştı. Nitekim, AP Başkanı Martin Schulz yaptığı açıklamada, AB genelinde GKRY’nin mali sorununun çözümünün AB içinde bulunması ve Avrupa’nın bu tarz sorunları kendi kurumları çerçevesinde çözmede yetersiz kalmadığını tüm dünyaya göstermesi gerektiğini belirtmişti.

Öte yandan, GKRY parlamentosunun mevduatlarda kesinti öngören kurtarma paketini reddetmesinden “üzüntü duyduğunu” ifade eden Hollanda Maliye Bakanı ve Avro Grup Başkanı Jeroen Dijsselbloem Meclis görüşmeleri arasında yaptığı açıklamada Avro Grubu olarak mevduatlardan bir defalık kesintide kararlı olduklarını ve öne sürülen şartların hala geçerliliğini koruduğunu belirtti. Dijsselbloem ayrıca reform çabalarında desteğe hazır olduklarını ancak bir sonraki adımı GKRY’den beklediklerini ifade etti.

Avrupa Komisyonu da konuyla ilgili olarak yaptığı açıklamada muhtemel bir “B planı” için “GKRY’nin sunacağı alternatif çözüm önerilerini, borçlanma koşullarıyla uyumlu olduğu takdirde” destekleyeceklerini belirtti. Avrupa Komisyonu ayrıca avro kullanan ülkelerin maliye bakanlarının onayı olmadan herhangi bir çözüm önerisinin hayat bulamayacağı açıklamasını yaptı.

Bu gelişmeleri takiben 24 Mart tarihinde Brüksel’de toplanan Avro Grubu, uzun süren toplantıların ardından GKRY ile 10 milyar avroluk “Kurtarma Paketi” üzerine anlaşmaya vardı. Bu anlaşmaya göre, Laiki Bank öncelikli olarak “iyi banka” ve “kötü banka” olarak ikiye bölünecek ve bunu takiben varlıkları Kıbrıs Bankası’na devredilmek şartıyla kapatılacak. Bununla birlikte, bankalardaki 100 bin avronun altındaki mevduat hesaplarına dokunulmayacak ancak bu rakamın üzerindeki mevduatlarda önemli kesintilere gidilecek.

Avro Grup Başkanı Jeroen Dijsselbloem üzerinde anlaşılan son noktanın GKRY halkı için daha iyi olacağına inandığını açıklarken, son gelişmeler medya genelinde “küçük hesap sahipleri için iyi haber” olarak yorumlandı. Gözlemciler, varılan anlaşmayla ilgili olarak, küçük tasarrufların korunduğunu ancak GKRY bankalarına çok sıkı denetleme getirildiğini ve bu çözümden zararlı çıkanın ise Rusya olduğuna işaret ettiler.