İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
29 AĞUSTOS-4 EYLÜL 2012

ROMANYA CUMHURBAŞKANI BASESCU GÖREVİNE RESMEN GERİ DÖNDÜ

Romanya Parlamentosu’nun Anayasa Mahkemesi’nin Temmuz ayında yapılan referandumu geçersiz kılan kararını kabul etmesi sonucunda, Romanya Cumhurbaşkanı Basescu 28 Ağustos 2012 tarihinde görevine resmen geri döndü. Hatırlanacağı gibi Romanya’da Cumhurbaşkanı Traian Basescu ile Başbakan Victor Ponta arasında yaşanan rekabet, Başbakan Ponta liderliğindeki sol koalisyonun Basescu’ya yakın olan sözcülerin görevden alınması ve yerine Ponta yanlısı sözcülerin getirilmesinden sonra Cumhurbaşkanı Basescu’nun görevinin bir aylığına askıya alınması ile devam etmişti. İktidardaki Sosyal Liberal Birlik (USL), bu kararlarına gerekçe olarak Basescu’nun kuvvetler ayrılığı ilkesini ihlal ederek görevini kötüye kullandığını öne sürmüştü. Romanya yasaları gereğince, Cumhurbaşkanı’nın görevine devam edip etmeyeceği ise halk oylaması ile belirleniyor. Nitekim 29 Temmuz 2012 tarihinde yapılan referandumda, halkın yaklaşık yüzde 87’si Cumhurbaşkanı’nın görevden alınması lehine oy kullandı. Ancak Cumhurbaşkanı Basescu tarafından yapılan referanduma katılımın nüfusun yüzde 50’sinin altında kaldığı, bu nedenle referandum sonuçlarının geçersiz sayılması gerektiği yönündeki itirazlar Anayasa Mahkemesi tarafından haklı bulundu.

Romanya’da yaşanan siyasi krizle ilgili bir süredir Avrupa Birliği Konseyi Başkanı Herman Van Rompuy, Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso ve Avrupa Komisyonu’nun Adaletten Sorumlu Üyesi Viviane Reding gibi AB yetkilileri, ülkede Anayasa Mahkemesi gibi bağımsız kurumların yetkilerinin kısıtlanmasına yönelik gelişmelerden duydukları endişeleri dile getiriyorlar.  AB yetkilileri Üye Devletlerin Avrupa Birliği’nin temel prensipleri olan hukukun üstünlüğü, demokratik kontrol mekanizmalarının ve yargının bağımsızlığının önemi gibi ilkelere uygun davranması gerektiğini yineliyorlar. Hatırlanacağı üzere, Avrupa Komisyonu 18 Temmuz 2012’de İşbirliği ve Doğrulama Mekanizması altında hazırlanan Romanya’nın yıllık izleme raporunda bu hassasiyetlerin altını çizmişti.

Ülkede yaşanan siyasi gerginliklerin finansal yansıması ise, Romen ulusal para biriminin Avro karşısında rekor düzeyde düşük seviyelere inmesi oldu. Bu krizin Romanya’da sonbaharda yapılacak seçimler üzerinde etkili olabileceği konuşuluyor.