İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
23-29 MAYIS 2012

AVRUPA BİRLİĞİ TÜKETİCİ POLİTİKASI İLE İLGİLİ DEĞİŞİKLİKLERİ İÇEREN TÜKETİCİ GÜNDEMİNİ KABUL ETTİ

Avrupa Birliği, 22 Mayıs 2012 tarihinde tüketici harcamalarını artırmayı amaçlayan ve tüketici haklarının korunmasını içeren Avrupa Tüketici Gündemi adı altında birtakım düzenlemeleri kabul etti. Avrupa’da yaşanan ekonomik sıkıntıların tüketici odaklı tedbirlerle aşılacağını düşünen Avrupa Birliği, tüketici politikasında değişikliğe gitti. Avrupa Birliği gayri safi yurtiçi hasılasının yüzde 56’sına denk gelen tüketici harcamaları Birlik ekonomisinin iyileşmesini sağlayacak itici güç olarak görülüyor. Kendini güvende ve güçlü hisseden tüketicinin piyasadaki yenilenmeyi ve büyümeyi sağlayacağı ifade edilirken, yenilenen tüketici politikasının tüketici güvenliğinin desteklenmesi,  bilgi düzeyinin artırılması, tazminat güvencesi ve tüketici politikasının ekonomik değişikliklere göre şekillendirilmesi gibi dört ana başlıktan oluştuğu belirtildi.

Tüketici güvenliğinin desteklenmesi için ürünler, hizmetler ve gıdaları kapsayan düzenlemenin güçlendirilmesi ve piyasanın denetiminin daha verimli yapılması istendi. Bunun yanında tüketicilerin artan piyasa karışıklıklarıyla başa çıkabilmesi, tüketici kredilerindeki gerçek maliyet bilgisine ulaşabilmesi ve şikâyetlerini yapacakları doğru yeri bilmeleri için bilgi ve doğru araçlara duyulan ihtiyacının karşılanmasının bilgi düzeyinin artırılması yolu ile mümkün olacağı belirtilirken özellikle tüketici organizasyonlarının etkili olmaları gerektiği ifade edildi. Tüketicilerin tazminat güvencesinin sağlanması ve uygulamasının geliştirilmesi alınan dört önemli tedbirden biri olarak öne çıktı. Avrupalı tüketicilerin uğradığı zararın AB gayri safi yurtiçi hâsılasının yüzde 0,4’üne denk geldiği göz önünde bulundurulursa bunun ne kadar önemli bir adım olduğu ortaya çıkıyor. Tüketici Gündeminde ayrıca,tüketici politikasının toplumsal değişime göre oluşturulması ve günlük yaşama adapte edilmesinin önemi vurgulanıyor ve politika oluşturulurken gıda, enerji, finans, taşıma ve dijital sektörler öne çıkıyor.

Güçlendirilmiş tüketici hakları ve koruması tüketicileri güvenli olmayan ürünlerden, yanıltıcı reklamlardan, öngörülemeyen dolaşım ücretleri ve şüpheli uygulamalardan koruyor. Getirilen Alternatif Uyuşmazlık Çözümü (ADR)  ve Online Uyuşmazlık Çözümü (ODR) ile problemlerin çözümünün hızlı, kolay ve düşük maliyetli olarak sağlanması öngörülüyor.  Bir diğer uygulama ise Avrupa Küçük Alacaklar Usulleri (ESCP). Bu uygulamayla, sınır ötesi ticaretin 2000 Avro’nun altındaki alacak davalarıyla ilgili işlemler basitleştiriliyor ve maliyetler düşürülüyor. Bunun yanında 2013’ten itibaren e-adalet portalı sayesinde tüketiciler çevrimiçi (online) form doldurarak yasal işlemlerini tamamlayabilecekler. Birçok AB politikasının önemli parçası olan tüketiciler için bu yeni politika günlük hayatın dijitalleşmesi, sürdürülebilir tüketim alışkanlıkları, zayıf tüketicilerin özel ihtiyaçlarının karşılanabilmesi gibi konuları hedefleyen bir çerçeve çiziyor. Avrupa’daki 500 milyon tüketicinin güçlendirilmesini amaçlayan bu politikanın yaşamakta olduğumuz dijital çağ ile uyumlu hale gelmesinin çok önemli olduğu ifade edilirken, özellikle AB’nin büyüme stratejisi olan Avrupa 2020 esas alınarak geliştirildiği belirtildi.