İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
11-17 NİSAN 2012

AVRUPA BİRLİĞİ KATILIM ÖNCESİ MALİ YARDIMIN NASIL İYİLEŞTİRİLEBİLECEĞİNİ TARTIŞTI

11 Nisan 2012’de Avrupa Parlamentosu Dışişleri Komitesi (AFET) tarafından düzenlenen “Genişlemenin gelecekteki finansmanı” başlıklı oturumda, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Sayıştayı üyeleri ile aday ülke temsilcileri,  yeni katılım öncesi mali yardım aracını (IPA 2) görüşmek üzere bir araya geldiler. Söz konusu araç kabul edildiği takdirde, 2014-2020 yıllarını kapsayan dönem için senede yaklaşık 2 milyar Avroluk bütçeye sahip olacak.

Avrupa Komisyonu Genişleme Genel Müdürü Stefano Sannino konu ile ilgili açıklamasında, IPA 2’nin, faydalanan her ülkenin ihtiyaçlarına ve kapasitesine uygun olması gerektiğini belirterek, bundan sonra “her bedene uyar” anlayışından vazgeçilerek, yardımların her ülkeye özgü tasarlanması gerektiğini savundu. Buna ek olarak, hâlihazırda beş bileşenden oluşan mali yardımın (kamu kurumlarının desteklenmesi, bölgesel ve sınır ötesi işbirliği, bölgesel kalkınma, insan kaynakları ve kırsal kalkınma) dağılımının değiştirilerek,  sektörel bir anlayış doğrultusunda hareket edilmesi gerektiğini belirtti.. Sannino, “Kapsamlı bir yaklaşım kabul ettiğimizden emin olmalıyız. Belirli ihtiyaçlara yanıt verebilmemiz için, ortak bir stratejik çerçeve gerekli. Bu şekilde, siyasi öncelikleri somut girişimlere çevirebiliriz” dedi. Mali yardımdan faydalanan her ülke için temel reformların belirleneceği bir strateji belgesi hazırlanmasını öngören Sannino, yıllık değerlendirmelerle stratejilerin geçerliliğini değerlendirebileceklerini söyledi.

Öngörülebilirlik ile esneklik arasında denge kurulması gereğine dikkat çeken Sannino,  bu şekilde ihtiyaçların giderilebileceğini ifade etti. Ayrıca, birden fazla ülkeyi barındıracak şekilde bölgesel bir yaklaşımın da dikkate alınacağını söyleyen Sannino, hukukun üstünlüğü alanındaki reformların hayata geçirilmesine özel önem vereceklerini belirtti.  Buna ek olarak, yolsuzluğun ve kaynakların verimsiz dağılımının önlenmesi için, mali yardımın nasıl harcandığının performansa dayalı sonuçlar temelinde değerlendirileceğini belirten Sannino’nun bu görüşü, Sayıştay üyesi Karel Pinxton tarafından desteklendi. Pinxton, yardım ile performansın ilişkilendirilmesi gerektiğini kaydetti. “Hedeflerin belirli, ölçülebilir ve başarılabilir olması” gerektiğinden bahseden Pinxton, araçların ilerlemenin izlenmesi ve Komisyon’un müdahalesi için gerekli olduğunu belirtti.  

Aday ülke temsilcileri ise mali yardımların kullanılması sürecinde, idari kapasitenin artırılması, usullerin basitleştirilmesi, idari yükün azaltılması, sivil toplum ile diyaloğun teşvik edilmesi gibi hususlar üzerinde durdular. Bu şekilde, Birliğe üyelik zamanı geldiğinde, fonların daha iyi bir şekilde kullanılmış olacağını belirttiler. Ülke temsilcileri, IPA çerçeve programını ulusal çerçeve ile uyumlaştırmada yaşadıkları zorlukları da paylaştılar. Bu kapsamda, bazen bir projenin birden çok bakanlığın yetki alanına girdiğinin altını çizdiler.

Avrupa Komisyonu’nun IPA 2 ile ilgili teklifinin, 10 Temmuz’da AFET’te oylanması öngörülüyor.