İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
15-21 ŞUBAT 2012

ADALET DİVANI MACARİSTAN’IN ELEKTRİK TEDARİK SÖZLEŞMELERİNİ HUKUKA AYKIRI BULDU

AB Adalet Divanı 13 Şubat 2012 tarihinde verdiği kararlarla (Cases T-80/06; T-182/09) bir kamu teşebbüsü olan Magyar Villamos Muvek Zrt (MVM) ile özel sektör şirketi olan elektrik tedarikçisi Budapesti Eromu Zrt arasında yapılan elektrik satın alma sözleşmelerini AB devlet yardımları kurallarına aykırı buldu.

Macaristan’ın 1990’lı yıllarda uygulamaya koyduğu uzun dönemli enerji tedarik sözleşmeleri sisteminin bir parçasını oluşturan ve 1996 yılında imzalanıp 2024 yılında sona erecek olan söz konusu sözleşmelerle MVM, onlarca yıl boyunca Macaristan elektrik piyasasına vermek üzere tek alıcı olarak sabit bir miktarda elektriği sabit fiyat ile satın almayı taahhüt etmişti. Avrupa Komisyonu 2005 yılında açtığı soruşturma sonucunda, sözleşmenin tarafı olan elektrik üreticilerini her türlü ticari riskten koruduğu ve ilgili pazarda diğer üreticilere göre avantajlı duruma getirdiği için söz konusu sözleşmelerin hukuka aykırı devlet yardımı oluşturduğuna ve elde edilen haksız kazancın iade edilmesine karar vermişti. Adalet Divanı, bu karara karşı açılan iptal davasını reddederek, Komisyon’un kararını haklı bulmuş oldu. Divana göre, elektrik üreticilerine uzun yıllar boyunca belirli bir miktar elektriği sabit bir fiyattan alım garantisi verilmesi, sürekli dalgalanma gösteren enerji talebine bağlı olarak satın alınacak miktar ve fiyatın değişkenlik gösterdiği AB’nin bu sektördeki toptan alım pazarı koşullarıyla uyuşmamaktadır. Dolayısıyla, Komisyon’un da belirttiği üzere, bu sözleşmelerle sözleşmenin tarafı olan elektrik üreticileri, eğer MVM rekabetçi bir piyasada olması gerektiği şekilde bir özel sektör şirketi gibi hareket etseydi asla elde edemeyecekleri bir ekonomik avantaj elde etmiş olmaktadırlar ki, bu AB rekabet kurallarına aykırı devlet yardımı oluşturmaktadır.