İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
13-19 TEMMUZ 2014

AB-UKRAYNA ORTAKLIK ANLAŞMASI’NIN RUSYA’YA OLASI ETKİLERİ ELE ALINDI

AB ile Ukrayna arasındaki Ortaklık Anlaşması’nın Rusya’ya olası etkilerinin tartışıldığı Bakanlar düzeyindeki toplantı 11 Temmuz 2014 tarihinde gerçekleştirildi. Toplantının ardından yapılan ortak açıklamada, AB ile Ukrayna arasında imzalanan Ortaklık Anlaşması sonucunda gerçekleşecek olan ticaret serbestliğinin ülke pazarındaki ticaret ve yatırım koşullarını değiştireceği belirtildi. Uzun vadede kapsamlı bir serbest ticaret alanının oluşturulmasını öngören Ortaklık Anlaşması’nın Rusya ile Ukrayna arasındaki ikili ticari ilişkileri etkileyebileceği riski dile getirildi. Bu kapsamda Rusya’nın çekincelerini belirteceği bir raporu 20 Temmuz 2014 tarihine kadar sunmasına karar verildi. Konu ile ilgili uzman raporunun, 1 Eylül 2014 tarihinde sunulmasını müteakiben AB’nin Ticaretten Sorumlu Komisyon Üyesi Karel de Gucht, Rusya’nın Ekonomi Bakanı Alexei Ulyukayev ve Ukrayna’nın Dışişleri Bakanı Paulo Klimkin’in katılacağı bir diğer toplantının 12 Eylül 2014 tarihinde yapılması üzerinde mutabakat sağlandı.

27 Haziran 2014 tarihinde imzalanan Ortaklık Anlaşması’nın uygulanması sonucunda Ukrayna ile Rusya arasındaki ikili ticaret ilişkileri bakımında sorun teşkil edebilecek risklerin ortadan kaldırılması için teknik düzenlemeler, standartlar, gümrük düzenlemeleri, kalite kontrol prosedürleri ve bitki sağlığı ve hijyen gibi alanlara odaklanacak bir müşavere mekanizmasının oluşturulmasına karar verildi.

Uzman seviyesinde çalışacak olan bu mekanizma Rusya’nın 20 Temmuz’a kadar sunacağı liste doğrultusunda çekince ve risklere çözüm arayacak. Hangi alanlarda Ukrayna ile Rusya’nın anlaşmaya varması gerektiği, hangi alanlarda AB’nin de dâhil olması gerektiği, üst düzeyde tartışılması gereken konuların belirlenmesi ve Ortaklık Anlaşması kapsamında öngörülen tarih cetveline göre konuların ivediliğine karar vermek için fikir alışverişi yapacak olan uzmanların 1 Eylül’e kadar bir rapor sunması bekleniyor.

Bilindiği üzere, AB ile Ukrayna arasındaki Ortaklık Anlaşması iki taraf arasındaki birçok gümrük vergisinin kaldırılmasını öngörüyor. Buna göre Ukrayna’nın tarım ürünlerinin yüzde 82,3’üne ve endüstri ürünlerinin yüzde 94,7’sine gümrük vergisi serbestliğine ve Ukrayna’nın işlenmiş tarım ürünü ihraçlarının yüzde 83,4’üne özel tercih uygulanmasına karar verildi.

Rusya’nın temel çekincesi Ortaklık Anlaşması sonucunda AB’de üretilen malların Ukrayna üzerinde Rusya pazarına girmesi ve bunun Rusya’nın ulusal üretimine olası zararlı etkileri. Ticaretinin yüzde 25’ini gerçekleştirdiği Rusya, ağır endüstri (metalürji, kimya, aeronotik ve savunma) ürünleri için önemli bir satış alanı sunduğundan özellikle Rusça konuşan ve bugünlerde bölgedeki sorunlar sebebiyle zor zamanlar yaşan Ukrayna’nın doğu bölgesi açısından önemli.