İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
22 ARALIK-9 OCAK 2015

İKV`DEN HAFTAYA BAKIŞ

AB kurumlarının tatilde olması nedeniyle verdiğimiz bir hafta aranın ardından, bu bültenimizde 2014 yılı Aralık ayının son haftası ve Ocak ayının ilk haftasında Türkiye, AB ve Türkiye-AB ilişkilerinde yaşanan gelişmelere yer veriyoruz.

Türkiye’de son iki haftanın gündeminde, dört eski bakan hakkındaki iddiaların TBMM’den Yüce Divan’a taşınması; yüzde 10 barajının iptali başvurusuna Anayasa Mahkemesi’nin yetkisizlik kararı vermesi ve yılın ilk günlerinde Sultanahmet’te gerçekleştirilen ve bir polisin şehit olmasına neden olan canlı bombalı saldırısı başlıkları ön planda idi. Söz konusu saldırıya ilişkin AB tarafından yapılan açıklamada, terörle mücadelede ortak çabaların ve terörle mücadele diyaloğu kapsamında AB ve Türkiye arasında yürütülen düzenli görüşmelerin sürdürüleceği kaydedildi. 

2014 yılının sonunda açıklanan ihracata ilişkin veriler ise, Türkiye ekonomisine ilişkin olumlu işaretler barındırıyor.  Dünya ticaretinin yüzde 2,5 büyüdüğü 2014 yılında, Türkiye’nin ihracatının yüzde 4 artışla, 157 milyar 622 milyon dolara ulaşması, Türkiye’nin dünya ticaretinden aldığı payın yükseldiğini gösteriyor.

5-8 Ocak 2015 tarihlerinde Ankara’da gerçekleştirilen 7’inci Büyükelçiler Konferansı da yeni yılda Türkiye’nin iç gündeminin üst sıralarında yer bulan bir gelişmeydi. Konferansta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’nin, etkinliğini ve itibarını dünya genelinde artırdığını vurgularken, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu Avrupa kurumlarıyla bütünleşme sürecinin kararlılıkla sürdürüldüğünü hatırlattı.

Yeni yılın ilk haftasında Türkiye gündeminde öne çıkan bir diğer başlık ise, 8 Ocak 2014 tarihinde Başbakan Prof. Dr. Ahmet Davutoğlu tarafından açıklanan “Ailenin ve Dinamik Nüfus Yapısının Korunması Programı” idi. Doğurganlık oranını artırmayı ve aile ile iş hayatını dengeli bir şekilde desteklemeyi amaçlayan Program, çocuklu çalışan annelere, doğum sayısına göre doğrudan yardım ve annelik izni bitiminden sonra yarı zamanlı çalışma imkânı gibi birçok yeni düzenlemeyi içeriyor.

Aralık ayının son haftasında Türkiye-AB ilişkilerinin gündeminde ise, AB Bakanı ve Başmüzakereci Büyükelçi Volkan Bozkır tarafından 23 Aralık 2014 tarihinde açıklanan Yerel Düzeyde AB Çalışmalarına Yönelik Kapasitenin Güçlendirilmesi Eylem Planı yer aldı. AB Bakanlığı’nın yerel düzeyde kapasitesinin artırılmasını ve Valiliklerdeki AB birimlerinin güçlendirilmesini hedefleyen Eylem Planı, müzakere sürecinde farkındalığın artırılmasını öngörüyor. 

Aralık ayının son haftası ve yeni yılın ilk haftasının AB gündeminde ise, 1 Ocak 2015 tarihi itibariyle AB Konseyi Dönem Başkanlığı’nı devralan Letonya ile Litvanya’nın Avro Alanı’nın 19’uncu üyesi olması, Ocak ayının ilk haftasında Fransa’da Charlie Hebdo dergisine gerçekleştirilen terör saldırısı, Almanya’da gerçekleştirilen PEGIDA gösterileri ve Avrupa Merkez Bankası (AMB) ile Almanya arasında Yunanistan’ın mali açıdan desteklenmesine ilişkin görüş ayrılıkları öne çıkan başlıklardı. 

Yeni yılda AB’nin gündeminde Baltık ülkeleri ile ilgili iki gelişme yaşandı. 1 Ocak 2015 tarihi itibariyle altı ay sürecek AB Konseyi Dönem Başkanlığı’nı İtalya’dan devralan Letonya, üyeliğinin 10’uncu yılını tamamladığı dönemde bu görevi ilk kez üstleniyor. 1 Ocak 2015 tarihi, Avro Alanı’nın 19’uncu üyesi olan Litvanya’nın dâhil olmasıyla birlikte ise, tüm Baltık ülkelerinin Avro Alanı’na katılımı tamamlandı.

Fransa’da mizah dergisi Charlie Hebdo’ya yönelik saldırı ve sonrasında yaşanan gelişmeler ise 2015 yılına damgasını vuracağa benziyor. 7 Ocak 2015 tarihinde yaşanan ve 12 kişinin yaşamını yitirmesi ile sonuçlanan saldırı sonrasında, saldırganların yakalanması amacıyla geniş çaplı bir operasyon başlatıldı. Operasyonların bilançosu ağır oldu. 3 saldırgan ölü olarak ele geçirilirken, biri polis, 5 Fransız vatandaşı daha hayatını kaybetti. Fransa’da Charlie Hebdo’ya yönelik saldırı, Avrupa’da terör ve radikalleşme endişelerini yeniden gündemin en üst sırasına taşırken, 11 Ocak Pazar günü Paris’te gerçekleştirilen yürüyüşe, aralarında birçok ülkenin siyasetçilerinin de bulunduğu milyonlar katıldı.

İKV olarak Charlie Hebdo’ya yönelik düzenlenen bu saldırıyı şiddetle kınıyor; Fransa halkına ve menfur saldırıda hayatını kaybedenlerin yakınlarına başsağlığı diliyoruz.

İslam ve Göçmen karşıtlığının giderek yükseldiği ülkelerden biri olan Almanya’da ise çeşitli şehirlerde PEGIDA olarak adlandırılan 'Batı'nın İslamileşmesine Karşı Vatansever Avrupalılar' girişiminin iltica sisteminin istismarı ve 'Batı'nın İslamileşmesi' iddialarıyla düzenlediği gösteriler, tüm Avrupa’da tartışmalara neden oldu. Sevindirici olan gelişme ise, her hafta Pazartesi günleri düzenlenen gösterilere katılımın artmasıyla birlikte, karşılıklı anlayışı ve çok kültürlülüğü vurgulayan PEGIDA karşıtı gösterilerin de düzenlenmesi idi.

Yeni yılın ilk haftası AB’nin ekonomiye ilişkin gündeminde dikkat çeken başlık, AMB ile Almanya arasında, Yunanistan’ın mali açıdan desteklenmesine ilişkin görüş ayrılıklarıydı. Bu çerçevede, yüksek işsizlik oranı, son beş yılda yüzde 20 oranında daralan ekonomi ve yüksek kamu borcu ile mücadele eden Yunanistan’ın,  Avro Alanı’ndan çıkması gerektiğine ilişkin tartışmalar devam ediyor.

Vakfımızın kuruluşunun 50. yılını kutlayacağımız 2015 yılında tüm takipçilerimize iyi, huzurlu ve sağlıklı bir yıl dileriz.