İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
23-29 MART 2015

DÜNYA SU GÜNÜ KUTLANDI

Dünya Su Günü 22 Mart 2015 tarihinde kutlandı. Birleşmiş Milletler (BM) tarafından açıklanan verilere göre, dünyada 750 milyon insan (dünya nüfusunun yüzde 10’u) su kirliliğinden dolayı kronik hastalıklara maruz kalıyor. 2050 yılına gelindiğinde insanlığın dörtte üçünün bu tür hastalıklarla karşı karşıya kalabileceği tahmin ediliyor. Bu temiz suya erişememe ve insan sağlığını tehdit eden faktörlerin, her geçen gün artan bölgesel göçlere de neden olduğunun altı çiziliyor.

23 Mart 2015 tarihinde Brüksel’de düzenlenen ve 4’üncüsü yapılan Avrupa Su Konferansı’nda AB’nin mevcut su politikası, beklentiler ve sorunlar tartışıldı.

Konferans’ta bu yıl;

-AB Su Çerçeve Yönergesi’nin daha etkin bir şekilde uygulanması,

-İkincisi açıklanacak Nehir Havzası Yönetimi Planları’nda son durum,

-Yeşil ve Mavi Büyüme modellerinde su politikasının yeri,

-Seller Yönergesi’nin uygulanmasındaki sorunlar, Risk Haritaları ve Sel Riski Yönetimi Planları’nın gözden geçirilmesi,

-Enerji ve tarım politikaları başta olmak üzere AB’nin diğer politika alanlarıyla entegre bir su politikasının oluşturulması,

-Su yönetiminde Kırsal Kalkınma Programları ve Operasyonel Programlarda 2014-2020 dönemine ait  mali kaynakların etkinliğinin artırılması ele alındı.

AB Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini, konuyla ilgili 23 Mart’ta yayımladığı yazılı açıklamasında 2015 yılında yeni sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin oluşturulması sürecine tanıklık edildiğini ve bu sürecin bir fırsat olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. AB olarak, hak temelli bir yaklaşımla beraber 2015 sonrasında geçerli olacak yeni hedeflerin, mevcut sorunlar dikkate alınarak hazırlanacağına inandıklarını kaydetti. Su politikasının bu bağlamda sürdürülebilir kalkınmanın temelini yansıttığını vurguladı. 

Mogherini, AB’nin özellikle iklim değişikliği ile beraber su kıtlığı ve su kaynaklarına olan talebin artmasına bağlı olan faktörlerin üzerinde durduğunu belirtti. AB ve 28 üye ülkenin su politikası konusundaki tecrübelerini hatırlatan Mongerini, sınır aşan su yollarına ilişkin işbirliğinin önemine vurgu yaparak günümüzde güvenli ve istikrarlı bir bölgesel su yönetiminin gerekliliğinin de altını çizdi.

Avrupa Komisyonu’nun Çevre, Denizcilik ve Balıkçılık Politikası’ndan Sorumlu Üyesi Karmenu Vella yaptığı açıklamada, AB’nin mevcut su politikasındaki gelişmeleri ve sorunları dile getirdi. Vella, AB’nin politikalarının daha dikkatli izlenmesi ve kontrol edilmesi gerektiğini; ancak, genel sorunlardan ziyade daha spesifik konulara ağırlık verilmesinden yana olduğunu belirtti. Vella, özellikle AB Su Çerçeve Yönergesi’nin daha etkili uygulanmasının üye ülkelerdeki farklı uygulamaların azaltılmasına ve daha fazla eylem planının uygulanmasına bağlı olduğunu söyledi. Nitekim Mart ayında açıklanan Avrupa Çevre Ajansı’nın sentez raporunda (The European Environment-State and Outlook 2015, EEA), AB’nin su politikası alanında ciddi problemleri olduğu ve problemli alanların ekosistem ve deniz tabanı üzerindeki baskıdan kaynaklandığını açıklanmıştı.

AB, ayrıca 2015 yılı sonuna kadar tüm AB genelinde sularda “iyi kalite” düzeyine ulaşılması hedefini koruyor.. Mevcut süreçte AB, Su Çerçeve Yönergesi uyarınca, 2015 yılı sonuna kadar yüzey sularında iyi kalite ya da diğer bir tanımla iyi ekolojik statü ve kimyasallardan arındırılmış iyi kimyasal statüsü hedefine ulaşılması amacıyla çalışmalarını sürdürüyor.

AB’nin Seller Yönergesi kapsamında hiçbir çabanın gösterilmemesi halinde her yıl 20 milyar avroluk zarar olacağının altını çizen Vella, 2050 yılında bu zararın 46 milyar avroyu bulabileceğini açıkladı. Suyun en temel element olduğunu belirten Vella, yeni sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin öncelikleri arasına girmesi gerektiğini vurgularken,  İkinci Nehir Havzası Yönetimi Planları ile Birinci Seller Risk Yönetimi Planları’nın 2015 yılının sonunda açıklanacağını hatırlattı.

Bilindiği gibi, en az yedi üye ülkeden, en az 1 milyon Avrupa vatandaşının imzasıyla oluşturulan Right2water, 2013 yılında Avrupa Komisyonu’na sunulan ilk Avrupa Vatandaş Girişimi olmuştu. Bunun yanında, uluslararası kalkınma programlarından biri olan WASH (Water, Sanitation and Hygiene) kapsamında sağlanan insani yardımın yüzde 15’i AB’den geliyor. AB’nin su politikasına ilişkin “AB’nin Su Gündemi: Kötünün İyisi Modeli” başlıklı İKV değerlendirme notu için tıklayınız. Bu değerlendirme notu Euronewsport Dergisi’nin 57’inci sayında yayımlanmıştır.

Mevcut süreçte AB, Su Çerçeve Yönergesi uyarınca, 2015 yılı sonuna kadar yüzey sularında “iyi kalite” ya da diğer bir tanımla “iyi ekolojik” statüsü ve kimyasallardan arındırılmış “iyi kimyasal” statüsü hedefine ulaşılması üzerine çalışmalarını sürdürüyor