İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
1-30 AĞUSTOS 2015

HAFTANIN HABERİ

AB’DE GÖÇMEN KRİZİ BÜYÜYOR: SCHENGEN DÜZENLEMELERİ TEHDİT ALTINDA

AB’nin sınır güvenlik birimi Frontex’in açıkladığı veriler son bir ay içerisinde AB’ye ulaşmaya çalışan mültecilerin sayısının 100 bini aştığını ve 7 binden fazla mültecinin kara yoluyla Makedonya’dan Sırbistan’a giriş yaptığını gösteriyor. Rakamlardaki bu büyük artış ise göç politikalarını yine AB’nin ana gündem maddesi haline getirdi. Frontex yetkilileri, göç hareketliliğine ilişkin verilerin toplanmaya başlandığı 2008 yılından bu yana ilk defa bir ay içerisinde 100 binden fazla mültecinin, AB’ye giriş yapmaya çalıştığını belirtti.

Düzensiz göçün ve Akdeniz’deki ölümlerdeki hızlı artışın önüne geçilememesi sebebiyle 21 Ağustos 2015 tarihinde Almanya İçişleri Bakanı Thomas de Maizière, Schengen düzenlemelerinin ve AB sınırlarında kişilerin serbest dolaşımının tehdit altında olduğu yönünde açıklamalarda bulunarak, AB liderlerini çözüm bulmaya çağırdı. Bu gelişmelerin ardından Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande ve Almanya Başbakanı Angela Merkel 24 Ağustos 2015 tarihinde göçmen ve mülteci krizine ilişkin atılabilecek ortak adımları görüşmek üzere Berlin’de bir araya geldi. Görüşmenin ardından yapılan açıklamada, AB ülkelerinin konuya ilişkin ortak politikalar oluşturması, düzensiz göç kapsamında yük paylaşımının ve var olan sistemlerin güçlendirilmesi gerektiğinin altı çizildi. Taraflar ayrıca, AB’nin güney sınırında yer alan İtalya ve Yunanistan’da, AB personelinin çalışacağı göçmen kabul merkezleri kurulması teklifinde bulundu.

Konuya ilişkin tartışmalar sürerken, AB’nin sınırlarında göçmen ölümleri artarak devam ediyor. AB’nin Akdeniz’de görev yapmakta olan sahil güvenlik birimi Triton, 26 Ağustos 2015 tarihinde, Akdeniz’de 439 kişinin kurtarıldığını, bunun yanında 51 kişinin hayatını kaybettiğini kamuoyu ile paylaştı. Uluslararası Göç Örgütü, Akdeniz’de 2015 yılı içerisinde hayatını kaybedenlerin sayısının 2 bin 300’ü aştığını açıkladı. Öte yandan Makedonya’nın sınırlarını göçmenlere yeniden açmasıyla birlikte, 22-23 Ağustos 2015 tarihlerinde 7 binden fazla mültecinin Makedonya’dan Sırbistan’a geçiş yapmasının ardından 27 Ağustos 2015’te Avusturya’nın Macaristan sınırı yakınlarında, terk edilmiş bir kamyonda 70’ten fazla göçmenin hayatını kaybettiği ortaya çıktı. Avusturya ve Macaristan güvenlik birimleri, konuya ilişkin ortak soruşturma başlatırken, olayın gerçekleştiği tarihte, AB ve Batı Balkan ülkelerinin liderlerinin katıldığı ve göç sorununun ele alındığı Viyana Zirvesi’nde, AB Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini, AB’nin göç politikalarını değiştirmesi gerektiği mesajını verdi. Avusturya Dışişleri Bakanı Sebastian Kurz, AB’nin göç politikalarının önemli bir bölümünü oluşturan Dublin Sistemi’nin hızlı bir şekilde gözden geçirilmesi çağrısında bulundu. Almanya Başbakanı Merkel toplantıda Dublin Sistemi’nin artık işlemediğini ifade etti.

Son gelişmelerle birlikte Avrupa Komisyonu, İltica, Göç ve Entegrasyon Fonu (AMIF) adı altında, AB ülkelerinin sınır güvenlik birimlerine düzenli aralıklarla dağıtılması öngörülen hibelerin miktarını belirledi. Buna göre, Üye Devletlere, 2014-2020 yılları için toplam 2,4 milyar avro hedefleniyor. Bilindiği üzere, Mart 2015 tarihinde 22 ulusal programa bu fon aracılığıyla yardım sağlanmıştı. Bu turda ise 23 ulusal programa destek sağlanması öngörülüyor. Fon çerçevesinde en yüksek oranda mali destekten yararlanacak ülkeler sırasıyla İtalya, Yunanistan ve İspanya.