İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
25 NİSAN-1 MAYIS 2016

İKV`DEN ANALİZ

TTIP Müzakerelerinde Taraflar "TTIP Light" Opsiyonuna Karşılar    

TTIP müzakerelerinin 13'üncü turu 25-29 Nisan 2016 tarihlerinde New York'ta gerçekleştirildi. Bu turun öncesinde ABD Başkanı Barack Obama'nın Avrupa'ya ziyarette bulunmasının TTIP sürecine siyasi bir ivme kazandırdığı göz ardı edilemez. Bilindiği üzere, her iki tarafın müzakerelere hız vererek bu sürecin ABD Başkanı Obama'nın başkanlık dönemi bitmeden tamamlanması isteniyor.

AB adına müzakere heyeti başkanlığını Ignacio Garcia Bercero, ABD adına ise Dan Mullaney'in yürüttüğü TTIP'nin 13'üncü müzakere turunda taraflar pazara erişim, yasal düzenlemenler ve kurallar olmak üzere üç başlık altında konuları görüşmeye devam ettiler.  Bu turda yasal düzenlemeler ve kurallara ilişkin görüşmelerin ön plana çıktığı gözlemleniyor.

Yasal düzenlemelerle ilgili görüşmelerin sonucunda,  bu alanda işbirliği ve düzenleyici uygulamalara ilişkin konsolide metinlerde ilerleme kaydedildiği belirtildi.  

Kurallara ilişkin görüşmelerde, özellikle KOBİ'ler ile gümrük ve ticaretin kolaylaştırılmasına ilişkin bölümlerde ilerleme kaydedildi. Bilindiği üzere, TTIP ile AB ilk defa bir serbest ticaret anlaşmasında yalnızca KOBİ'lere yönelik ayrı özel bir bölüm ayırıyor. TTIP ile Avrupa ve Amerikan KOBİ'lerinin ülke dışına daha fazla ihracatta bulunabilmeleri ve yatırım yapabilmelerinin sağlanması ve aynı zamanda küresel tedarik zincirinde yer almalarının kolaylaştırılması amaçlanıyor. Bu turda, KOBİ'lere ilişkin görüşmelerde önemli ilerleme kaydedildiğine işaret edildi.  Benzer şekilde gümrük ve ticaretin kolaylaştırılmasına ayrılan bölümde de önemli mesafeler kaydedildi. Taraflar, özellikler KOBİ'ler için gümrük işlemlerinin kolaylaştırılması ve ücretlerinin azaltılmasına öncelik veriyorlar. Tüm bunların yanı sıra, bu turda, ayrıca sürdürülebilir, yatırım ve sektörlere ilişkin görüşmeler de önemli gündem maddesi oluşturdu.

Pazara erişim ile ilgili görüşmelerde, tarifelerin indirilmesi konusunda da önemli ilerlemeler kaydedildiğinin altı çizildi. Bu kapsamda, örneğin tüketiciler ve üreticilerin tarif avantajlarından daha hızlı bir şekilde faydalanabilmeleri amacıyla, bazı ürünler için aşamalı olarak öngörülen tarife indirimlerinin geçiş süreçlerinin kısaltılması yönünde uzlaşmaya varıldı. Gümrük tarife satırlarında henüz görüşülmeyen yüzde 3'lük bölüm bu turda da gündeme alınmadı. Hassas olarak nitelendirilen bu ürünlerin TTIP müzakerelerinin daha sonraki aşamalarında görüşülmesi planlanıyor. Bu turda hizmetlere ilişkin yapılan görüşmelerde en çok mesleki niteliklerin karşılıklı tanınması konusunda ilerleme kaydedildi. Yüksek nitelikli çalışanların AB ve ABD’de karşılıklı çalışmalarına imkân sağlanmasının KOBİ'ler açısından da büyük fırsatlar sunacağı savunuluyor.

Şu ana kadar TTIP müzakerelerinde en az ilerleme kaydedilen kamu alımlarında, tarafların geçtiğimiz turdan bu yana önemli mesai harcadıklarını anlaşılıyor. Şöyle ki, bu turda, taraflar birbirlerinin metin önerilerini konsolide hale getirmek için çalışmalara başladılar. Bu önemli gelişmelere rağmen, AB'nin bu alanda daha fazla (ve iddialı) beklentileri olmasının müzakerelerin ileri aşamada nasıl etkileyeceği merak konusu. AB'nin bu alanda ABD'den istediği tavizlerin ne kadar dikkate alınacağı tartışılır. Buna karşın, her iki tarafın da iddialı hedeflerinden feragat etmeyecekleri görünüyor. Bu turun sonunda yapılan basın açıklamalarında, taraflar kapsamı sınırlı bir TTIP ("TTIP Light"") istemediklerini açık ve net olarak ifade ettiler.