İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
20-26 HAZİRAN 2016

AB GÜNDEMİ

  • AB Ulaştırma Bakanları, 20-22 Haziran 2016 tarihlerinde TEN-T Günleri etkinliği çerçevesinde Rotterdam’da bir araya geldi. Toplantıda Trans-Avrupa Ulaştırma Ağlarının yürürlüğe koyulma süreci konusunda anlaşmaya vardı. Bu çerçevede, TEN-T’nin sunacağı yeni fırsatlar ile yeni teknolojiler, yolcu hareketliliği ve yük taşımacılığında dijitalleşmenin artacağı öngörülüyor. TEN-T’nin sürdürülebilir büyüme, istihdam, rekabetçilik ve bölgesel uyum açısından da önemli bir rol oynadığını vurgulanırken, TEN-T yatırımlarının artırılması için kamu ve özel kaynaklardan ek finansmanın gerektiğinin altını çizildi.

    Toplantıda bakanlar, AB’nin nehir taşımacılığı ağlarının geliştirilmesinin gerektiğini de dile getirdi. Toplantıya katılan AB üye ülkeleri ile Norveç ve İzlanda da uluslararası tren yük taşımacılığının geliştirilmesi konusunda anlaşmaya vardı. 

  • AB Dış İlişkiler Konseyi 20 Haziran 2016 tarihinde dünyanın 2015 yılında insan hakları ve demokrasi alanındaki durumuna ilişkin yıllık raporunu yayımladı. Rapora göre Ortadoğu, Asya ve Afrika’daki çatışma ve istikrarsızlık ortamı insan hakları ve demokrasi alanında AB’yi ve uluslararası toplumun geri kalanını 2015 yılında zorlu bir görevle karşı karşıya bıraktı.

    Raporda özellikle IŞİD terörünün Suriye ve Irak’ta sebebiyet verdiği insan hakları ihlallerine dikkat çekilirken dünyanın her bölgesinde sivil toplum ve aktivistlere yönelik olumsuz muamele eğilimi kayıt altına alındı. Öte yandan raporda, bu tehditlere karşı AB’nin 2015 yılında aldığı önlemlere de yer verildi. AB, 2015-2019 yıllarını kapsayan İnsan Hakları ve Demokrasi Eylem Planı’nı oluşturmuştu. Eylem Planı’nın, AB’nin insan hakları ve demokrasi alanını iyileştirmek için kullandığı mekanizmaları daha etkili hale getirmesi öngörülüyor. 

  • Sırbistan Başbakanı Aleksandar Vucic ile Hırvatistan Cumhurbaşkanı Kolinda Gabar-Kitarovic, 20 Haziran 2016 tarihinde, Sırbistan-Hırvatistan ilişkilerinin geliştirilmesi ve açık konuların çözüme kavuşturulması için bir işbirliği protokolü imzaladı. Protokol, 1990’lı yıllarda savaşmış olan iki eski Yugoslavya ülkesi arasında dostane ilişkiler açısından sembolik önem taşıyor. Birkaç hafta öncesine kadar iki ülke arasındaki ilişkiler, 2013 yılında AB üyesi olan Hırvatistan’ın, Sırbistan’ın AB ile yürüttüğü katılım müzakerelerinde 23 numaralı Yargı ve temel haklar faslının açılmasını veto etmesi nedeniyle gergin seyretmekteydi.

    Protokol, her iki ülkede yaşayan diğer ülke mensubu azınlıkların korunması konusunda ikili işbirliğinin geliştirilmesini öngörüyor. Bunun yanında, Hırvatistan ile Sırbistan arasındaki sınırın uluslararası hukuka uygun şekilde belirlenmesi için görüşmelere başlanması ve eski Yugoslavya’nın veraset meselelerine ilişkin 2001 tarihli anlaşmanın uygulanmasının hızlandırılması öngörülüyor. İki ülke arasındaki savaşta kaybolan şahısların araştırılması insani bir öncelik olarak kabul edilirken, Belgrad ve Zagreb terörle mücadele ve mülteci krizi bağlamında da daha yakın ve koordine şekilde çalışma sözü verdi. Taraflar, son olarak, ortak AB kalkınma projeleri ve sınır ötesi projelerde de işbirliği taahhüdünde bulundu.

  • AB yetkilileri Ukrayna ile olan anlaşmazlığından dolayı Rusya’ya olan enerji, finans ve savunma alanlarındaki yaptırımlarını Ocak 2017’ye kadar uzatma kararı aldı. Ancak karar henüz resmen onaylanmadı. Bilindiği gibi, Rusya’nın Ukrayna’ya bağlı Kırım’ı topraklarına katmasından bu yana 2 yıldan fazla zamandır AB tarafından Rusya’ya yaptırımlar uygulanıyor. 

    Önemli bir ticaret ortağı ve enerji tedarikçisi olan Rusya’ya karşı AB’de başta Almanya ve İtalya olmak üzere üye ülkelerde son dönemde daha yumuşak bir tavır alma eğilimi artıyor. Geçtiğimiz Nisan ayında Fransız Parlamentosu Rusya’ya karşı olan yaptırımların bitirilmesi yönünde bağlayıcı olmayan bir karar aldı. Polonya ve Baltık ülkeleri Rusya’ya karşı temkinli yaklaşarak barış planı tam uygulanana kadar yaptırımların kaldırılmaması gerektiğini savunuyor. AB’nin yaptırımlara ilişkin oy birliği ile karar vermesi gerekiyor. Bu nedenle yaptırımların kademeli olarak kaldırılması yönünde alternatiflerin değerlendirilmesi bekleniyor. Yaptırımların yılın ikinci yarısından sonra gözden geçirilmesi ve bu yıl Ekim ayındaki Konsey toplantısında AB liderlerinin bu konuyu görüşmesi bekleniyor. 

  • 20 Aralık 2015 tarihindeki genel seçimlerinin ardından 6 ay sonra tekrar seçime gidilen İspanya’da erken genel seçimler 26 Haziran 2016 tarihinde gerçekleştirildi.

    Seçimlere katılım oranının yüzde 70 olarak açıklandığı İspanya’da, bir önceki genel seçimlerin de galibi olan Halk Partisi ( People’s Party ) bu seçimde de ilk sırada yer alsa da tek başına hükümeti kuracak çoğunluğu yakalayamadı. Halk Partisi mecliste 122 olan sandalye sayısını 15 artırarak 137’ye çıkarttı. Diğer partilerin meclisteki sandalye dağılımına bakıldığında,  İspanya Sosyalist İşçi Partisi’nin 85, Podemos’un  71 ve Ciudadanos Partisi’nin de 32 sandalye elde ettiğini görüyoruz. Bu sonuçla,  350 sandalyeli mecliste hükümeti kurma görevi için yeterli olacak 176 sandalye sayısını hiçbir partinin sağlayamadığı İspanya’da 6 ay önceki seçim sonuçlarına benzer bir tablo ortaya çıktı.