İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
27 EYLÜL-2 EKİM 2016

HAFTANIN HABERİ

Komisyon, Mülteci Krizi Önlemlerini Değerlendirdi

Avrupa Komisyonu, 18 Eylül 2016 tarihinde, AB’nin mülteci krizinin ele alınmasında attığı adımlara ilişkin Türkiye-AB Mülteci Uzlaşısı Üçüncü İlerleme Raporu’nu da içeren bir dizi raporu kamuoyuyla paylaştı. Komisyon tarafından yapılan açıklamada, yeniden yerleştirme planlarının yürürlüğe girmesinden bu yana, bu alanda önemli ilerlemeler kaydedildiği ifade edildi. Bu çerçevede, eylül ayında Yunanistan ve İtalya’dan 1.202 kişinin diğer üye ülkelere yerleştirilmesiyle en yüksek aylık rakama ulaşıldığı belirtildi. Hâlihazırda Yunanistan ve İtalya’dan toplam 5.651 kişi, diğer üye ülkelere yeniden yerleştirilmiş durumda.

Raporda ayrıca, farklı düzeylerde alınan önlemlerle sayesinde parmak izi sistemi, güvenliğin artırılması, yer değişikliği başvuruları ve transferlerinde kayda değer ilerlemeler sağlandığı belirtildi. Rapora göre, özellikle Yunanistan’dan yapılan yeniden yerleştirmelerde kayda değer bir hızlanma yaşandı. Yunanistan ulusal mercilerinin kapasitesinin güçlendirilmesi ve üye ülkelerin çabalarını artırması ile beraber, hâlihazırda Yunanistan’da bulunan yaklaşık 30 bin mültecinin yeniden yerleştirilmesinin mümkün olabileceği kaydedildi.

AB dışından uluslararası koruma ihtiyacı bulunan kişilerin AB ülkelerine yeniden yerleştirilmesi konusundaki durumun değerlendirildiği raporda, üye ülkelerin bu alandaki çabalarını artırdıkları ve bu kapsamda 10.695 kişiye hukuki ve güvenli yolların sunulduğu dile getirildi. Hatırlanacağı üzere Temmuz 2015’te ortaya koyulan planda 22.504 kişinin AB ülkelerine yerleştirilmesi öngörülmüştü. Buna ek olarak, Temmuz-Eylül 2016 döneminde, 1.071 Suriyeli mültecinin Türkiye’den yeniden yerleştirildiği ve bu rakamın Türkiye-AB Mülteci Anlaşması’nda ifade edilen rakamın üç katı olduğu kaydedildi.  

Türkiye-AB mülteci mutabakatı çerçevesindeki gelişmeleri değerlendiren Türkiye-AB Mülteci Uzlaşısı Üçüncü İlerleme Raporu’nda ise düzensiz geçişlerde ve Ege Denizi’ndeki can kayıplarında yaşanan keskin düşüşün mülteci uzlaşısının etkinliğini ortaya koyduğu belirtildi. Rapora göre, günlük geçişler, mülteci uzlaşısının uygulamaya koyulması öncesinde Ekim 2015’te 7.000 kişi iken Haziran 2016’dan bu yana 85 kişi seviyesine düştü.

Buna ek olarak, iade işlemlerinin devam ettiği ve Haziran 2016’a yayımlanan İkinci İlerleme Raporu’ndan bu yana 116 kişinin bu çerçevede Türkiye’ye iadesiyle birlikte, mülteci uzlaşısının yürürlüğe girmesinden bu yana iade edilen kişi sayısının 578’e ulaştığı kaydedildi.

Avrupa Komisyonunun, Türkiye Mülteci Aracı kapsamındaki fonların aktarımının hızlandırılması yönünde adımlar attığı belirtilen raporda, hâlihazırda 2016-2017 dönemi için öngörülen 3 milyar avrodan 2,239 milyar avronun tahsis edildiği belirtildi.

Vize Serbestliği Diyaloğu kapsamındaki güncel durumun da ele alındığı raporda, Türkiye’nin Vize Serbestliği Yol Haritası’nda ortaya koyulan 72 kriterden 65’ini karşıladığı teyit edildi. Geri kalan yedi kriterin de yerine getirilmesi ve gerekli yasal değişiklikler için pratik çözümler bulunması amacıyla Türkiye ile diyaloğun sürdürüldüğü belirtildi.

Schengen Sınır Kodu’nun uygulanması konusundaki değerlendirme raporunda ise Avusturya, Almanya, Danimarka, İsveç ve Norveç’in, Schengen Tüzüğü’nün 29’uncu Maddesi çerçevesinde yürürlüğe koydukları geçici sınır kontrollerinin Konsey tarafından ifade edilen tavsiyeye paralel işlediği belirtildi. Buna karşın Komisyonun hedefinin, tüm iç sınır kontrollerinin kaldırılması ve Schengen Alanı’nın normal işleyişine kavuşmasının sağlanması olduğu belirtildi.

Dublin Tüzüğü kapsamında Yunanistan tarafından alınması gereken önlemlere ilişkin yayımlanan raporda ise Yunan mercilerin iltica sisteminin düzeltilmesi için çaba sarf ettiği ve söz konusu çabaların Komisyon, Avrupa İltica Destek Ofisi (EASO), üye ülkeler ve uluslararası kurumlar tarafından desteklendiği not edildi.

Bu kapsamda, okul çağında olan sığınmacı ve mültecilere hukuki yardım ve eğitim olanakları, iltica hizmetinin kapasitesinin artırılması gibi çeşitli ilerlemelerin kaydedildiği dile getirildi. Buna karşın Yunanistan’da yeniden Dublin Tüzüğü kapsamındaki transferlerin başlaması için karşılama tesisleri, iltica prosedürlerine erişim ve korunmasız kişiler için altyapı konularında daha fazla çabaya ihtiyaç duyulduğu kaydedildi.

Avrupa Komisyonunun konuya ilişkin açıklamasına ve raporlara buradan ulaşılabilir.