İKTİSADİ KALKINMA VAKFI
E-Bülteni
2-8 KASIM 2013

KOSOVA’DAKİ YEREL SEÇİMLER ŞİDDET OLAYLARINA SAHNE OLDU

Kosova’da 3 Kasım 2013 tarihinde gerçekleşen yerel seçimlere şiddet olayları gölge düşürdü.

Seçimlerde, etnik eksende bölünmüş durumdaki Mitrovica’nın etnik Sırpların yaşadığı tarafında, sandıkların kapanmasından kısa bir süre önce maskeli kişiler sandıkların bulunduğu üç okulu basarak, göz yaşartıcı gaz kullandı ve seçim sandıklarını parçaladı. Seçimlerin düzenlenmesine destek veren Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT), olayların ardından denetçilerini geri çekti ve bölgedeki 30 sandıktan 24’ünde seçimlere bir saat erken son verildi. Olaylarda bir kişi ağır şekilde yaralanırken, bazı seçim bölgelerinde bazı şiddet olaylarının yaşandığı bildirildi.

Belgrad’ın Kosova’daki Sırplara oy kullanmaları yönündeki çağrılarına rağmen, Kuzey Kosova’da Sırpların yoğun olduğu dört vilayette katılım oranı yüzde 22 düzeyinde kaydedildi. Buna karşılık, Kosova’nın güneyinde Sırpların yoğun olarak yaşadığı altı vilayette katılım oranı yüzde 50’nin üzerinde oldu.

Kosova yerel seçimleri, AB arabuluculuğundaki Belgrad-Priştine diyaloğu kapsamında, Kosova ile Sırbistan arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesine yönelik 19 Nisan 2013’de varılan anlaşmanın başarısı için bir test niteliğinde görülüyor. Bilindiği üzere, Kosova’nın kuzeyinde yaşayan etnik Sırplar, Priştine Hükümeti’nin otoritesini tanımıyor ve Belgrad tarafından finanse edilen paralel yapılarla idare ediliyor. Kosova ile ilişkilerin normalleştirilmesi, Sırbistan’ın AB yolunda ilerlemesi için kilit öneme sahip. Hatırlanacağı üzere, Kosova ile ilişkilerin normalleştirilmesi konusunda anlaşmaya varılmasının ardından, AB Liderler Zirvesi, Sırbistan’ın katılım müzakerelerine başlamasına onay vermişti. Ocak 2014’e kadar katılım müzakerelerine başlamaya hazırlanan Sırbistan da bu nedenle, Kosova’nın bağımsızlığını tanımamasına karşın, Kuzey Kosova’da yaşayan Sırpları yerel seçimlerde oy kullanmaya teşvik etmişti.

AB Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, 5 Kasım’da yaptığı açıklamada, şiddet olaylarını kınadığını ifade ederken, tüm seçmenlerin, şiddetten uzak, emniyetli ve güvenli bir ortamda oy verme hakkına sahip olduğunu kaydetti ve olayların gecikmeksizin soruşturulması gerektiğini belirtti.

Ashton, 6 Kasım 2013 tarihinde, Kosova Başbakanı Haşim Thaçi ve Sırbistan Başbakanı Ivica Dacic ile AB arabuluculuğundaki diyalog kapsamında bir araya geldi. Kosova’daki seçim sürecinin tamamlanması ve Nisan 2013’de varılan anlaşmanın uygulanması için gerekli adımların ele alındığı görüşmenin ardından, Kosova Başbakanı Thaçi, Mitrovica’daki şiddet olaylarının gerçekleştiği üç sandıkta seçimlerin yeniden yapılacağını duyurdu.